Ślub w plenerze: cywilny i kościelny

Ślub cywilny w plenerze można wziąć bez szczególnego powodu od 1 marca 2015 r.: kierownik USC zgadza się, jeśli miejsce zapewnia uroczystą formę i bezpieczeństwo, a za ceremonię poza urzędem płaci się dodatkowo 1000 zł (razem z aktem małżeństwa 1084 zł). Ślub kościelny pod gołym niebem jest wyjątkiem: wymaga zgody biskupa i poważnej przyczyny, więc prośbę trzeba złożyć przez parafię z dużym wyprzedzeniem. W obu przypadkach para przygotowuje miejsce: stół, krzesła, nagłośnienie i zadaszenie na wypadek deszczu.

Ślub w ogrodzie, nad jeziorem czy na plaży kojarzy się z filmami, ale w Polsce też jest możliwy. Poniżej wyjaśniamy, jakie zgody są potrzebne i jak przygotować miejsce.

Czy można wziąć ślub cywilny w plenerze?

Tak. Do 2015 r. ślub poza urzędem był możliwy właściwie tylko wtedy, gdy ktoś był ciężko chory albo przebywał w więzieniu. Od 1 marca 2015 r., gdy weszło w życie nowe Prawo o aktach stanu cywilnego, nie trzeba wyjątkowego powodu. Warunki są trzy (art. 85 ust. 5):

Wniosek do kierownika USC, który będzie przyjmował oświadczenia. Miejsce musi leżeć w jego okręgu, czyli w praktyce w gminie, do której należy urząd.
Uroczysta forma ceremonii, czyli godna aranżacja miejsca.
Bezpieczeństwo wszystkich obecnych.

Jeśli miejsce nie spełnia tych wymogów, kierownik USC na piśmie odmawia przyjęcia oświadczeń w tym miejscu. Opłata za ślub poza urzędem wynosi 1000 zł i dochodzi do 84 zł za sporządzenie aktu małżeństwa. Pozostałe formalności (zapewnienie, termin miesiąca, świadkowie) są takie same jak przy ślubie w urzędzie; opisujemy je w artykule ślub cywilny.

Kiedy złożyć wniosek o ślub w plenerze?

Osobnego terminu na wniosek prawo nie wyznacza; składacie go w USC zwykle razem z zapewnieniem o braku przeszkód albo wkrótce po nim. Zapewnienie jest ważne 6 miesięcy, a ślub może się odbyć najwcześniej miesiąc po jego złożeniu (art. 4 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, art. 76 Prawa o aktach stanu cywilnego). Najbezpieczniej więc pójść do urzędu 3–6 miesięcy przed ślubem: zdążycie uzgodnić termin i miejsce z kierownikiem USC, a w razie odmowy wybrać inne miejsce. Termin w sezonie warto wstępnie zarezerwować w urzędzie jeszcze wcześniej, jeśli USC na to pozwala.

Plenerowa druhenka (by tmarsee530 )

Jak przygotować miejsce ślubu cywilnego w plenerze?

Urzędnik przyjeżdża w łańcuchu z wizerunkiem orła, ale aranżację miejsca zapewnia para. Zapytajcie w USC o wymagania. Zwykle potrzebne są stół i krzesła dla urzędnika, Pary Młodej i świadków, a przy składaniu przysięgi wszyscy goście stoją. Nastrój zbudują muzyka na żywo, np. harfa albo skrzypce, albo nagranie puszczane przez bliską osobę w odpowiednich momentach. Na wypadek deszczu przygotujcie namiot albo altanę; inne pomysły na plan B opisujemy w artykule ślub i wesele w deszczowy dzień.

Czy można wziąć ślub kościelny w plenerze?

Tak, ale tylko wyjątkowo. Kodeks prawa kanonicznego stanowi, że małżeństwo zawiera się w kościele parafialnym, a w innym kościele lub kaplicy za zgodą proboszcza lub biskupa (kan. 1118 § 1). Na inne odpowiednie miejsce, np. ogród, może zgodzić się ordynariusz miejsca, czyli biskup diecezji (kan. 1118 § 2). Jeśli ślub ma się odbyć w czasie mszy, zgody udziela biskup diecezjalny.

Dekret Konferencji Episkopatu Polski z 2019 r. podkreśla, że takiej zgody nie powinno się udzielać bez poważnej przyczyny. Nie są nią racje komercyjne, ekstrawagancja, próżność ani naśladowanie zwyczajów obcych tradycji katolickiej (art. 13). Poważną przyczyną może być np. ciężka choroba jednej z osób.

Jak to wygląda w praktyce:

Porozmawiajcie z proboszczem parafii, w której spisujecie protokół przedślubny, i wyjaśnijcie powód.
Proboszcz kieruje prośbę do kurii diecezjalnej. Dekret KEP wyznacza na to termin najpóźniej 2 miesiące przed ślubem (art. 35), więc rozmowę w parafii zacznijcie dużo wcześniej.
Dopiero po zgodzie kurii ustalacie szczegóły z księdzem, który udzieli ślubu. Pozostałe formalności (protokół, zapowiedzi, świadectwa chrztu) są takie same jak przy ślubie w kościele.

Aby wziąć ślub np. w ogrodzie musimy otrzymać pozwolenie od księdza lub urzędnika USC (by coreyann )

Miejsce, w którym chcemy wziąć ślub musi być odpowiednio przygotowane (by wedding-photography-by-jonathan-day )

Jak przygotować miejsce ślubu kościelnego w plenerze?

Wymagania co do aranżacji ustala ksiądz. Zwykle potrzebne są godne miejsce na krzyż i świece, stół, który posłuży za ołtarz, jeśli będzie msza, krzesła dla Pary Młodej, świadków i gości oraz dobre nagłośnienie. Do ofiary dla parafii dochodzą koszty przygotowania miejsca: namiotu, krzeseł, nagłośnienia i kwiatów.

Ślub cywilny trwa zwykle kilkanaście minut, a ceremonia kościelna z mszą może przekroczyć godzinę. Pogoda w Polsce bywa kapryśna, więc pomyślcie o zadaszeniu dla gości, np. namiocie albo dużej altanie.

Jeśli nie dostaniecie zgody, wybierzcie mały kościółek blisko „waszego miejsca”, a potem zorganizujcie wesele w plenerze: w ogrodzie, pod namiotem albo nad jeziorem.

Czym różni się ślub cywilny od kościelnego w plenerze?

	Ślub cywilny w plenerze	Ślub kościelny lub konkordatowy w plenerze
Zgoda	kierownik USC (miejsce musi zapewnić uroczystą formę i bezpieczeństwo)	biskup, tylko z poważnej przyczyny
Czas oczekiwania	jak przy zwykłym ślubie cywilnym (min. miesiąc od zapewnienia, które jest ważne 6 miesięcy)	prośba proboszcza do kurii najpóźniej 2 miesiące przed ślubem (art. 35 dekretu KEP)
Opłaty urzędowe	84 zł + 1000 zł	84 zł w USC przy ślubie konkordatowym; ofiara w parafii
Przygotowanie	stół i krzesła dla urzędnika, pary i świadków (wymagania ustala USC)	krzyż, stół (ołtarz), krzesła, nagłośnienie (wymagania ustala ksiądz)
Czas ceremonii	zwykle kilkanaście minut	z mszą może przekroczyć godzinę

Ceremonia humanistyczna albo symboliczna w plenerze nie ma skutków prawnych, więc trzeba do niej dodać ślub w USC. Więcej w artykule ślub humanistyczny.

Sakramentalne “tak” na łonie natury (by kindee )

A może tak ślub na plaży? (by krystal-hotels-timeshare )

Najczęstsze pytania

Ile kosztuje ślub cywilny w plenerze? Opłata skarbowa za ślub poza urzędem stanu cywilnego wynosi w 2026 r. 1000 zł i dochodzi do 84 zł za sporządzenie aktu małżeństwa, czyli razem 1084 zł. Do tego dochodzą koszty przygotowania miejsca: stołu, krzeseł, muzyki, dekoracji i zadaszenia. Pierwszy odpis skrócony aktu małżeństwa po ślubie jest bezpłatny.

Kiedy złożyć wniosek o ślub cywilny w plenerze? Prawo nie wyznacza osobnego terminu. Wniosek składa się w USC zwykle razem z zapewnieniem o braku przeszkód albo wkrótce po nim. Zapewnienie jest ważne 6 miesięcy, a ślub może się odbyć najwcześniej miesiąc po jego złożeniu. Najlepiej pójść do urzędu 3–6 miesięcy przed ślubem, żeby uzgodnić miejsce z kierownikiem USC i mieć czas na plan B, gdyby odmówił.

Gdzie można wziąć ślub cywilny w plenerze? W dowolnym miejscu w okręgu wybranego urzędu stanu cywilnego, np. w ogrodzie, parku, na plaży czy w sali restauracji, jeśli zapewnia ono uroczystą formę ceremonii i bezpieczeństwo gości. Ocenia to kierownik USC, a gdy miejsce się nie nadaje, odmawia na piśmie. Wniosek składa się w urzędzie gminy, w której leży wybrane miejsce.

Czy ksiądz może udzielić ślubu w ogrodzie albo w parku? Tylko za zgodą biskupa (kan. 1118 § 2 Kodeksu prawa kanonicznego). Według dekretu Konferencji Episkopatu Polski potrzebna jest poważna przyczyna, a nie są nią racje komercyjne, ekstrawagancja, próżność ani naśladowanie obcych zwyczajów. Prośbę składa proboszcz do kurii najpóźniej 2 miesiące przed ślubem. W praktyce zgody udziela się rzadko.

Co zrobić, jeśli nie dostaniemy zgody na ślub kościelny w plenerze? Wybierzcie mały kościółek albo kaplicę blisko wymarzonego miejsca i tam zorganizujcie ceremonię, a przyjęcie urządźcie na świeżym powietrzu. Inną możliwością jest ślub cywilny w plenerze, a potem ślub kościelny w parafii. Na plaży czy w ogrodzie możecie też zrobić sesję zdjęciową w strojach ślubnych.